Bu yılın mart ayında Salesforce CEO’su Marc Benioff, yatırımcılarla yaptığı bir görüşmede dikkat çekici bir öngörüde bulundu. Yapay zekâ konusunda oldukça net bir vizyona sahip olan Benioff, şirket liderlerinin yalnızca insan çalışanları yönettiği dönemin sona ermek üzere olduğunu söyledi. Üstelik bu açıklama, Salesforce’un müşterilerine yapay zekâ ajanları satan yeni bir sistemi duyurmasının hemen ardından gelmişti. Bu nedenle sözleri, ilk etapta heyecanlı bir satış söylemi olarak da görülebilirdi.Ancak şimdi küresel pazar araştırma şirketi Forrester benzer bir tahmini çok daha ciddi bir çerçevede ortaya koyuyor. Forrester’a göre asıl dönüşüm 2026’da başlayacak. Üstelik bu değişim, küçük ayarlamalarla sınırlı kalmayacak; iş yapış biçimlerini kökten etkileyecek bir dönüşümden söz ediyoruz.Forbes’ta yayımlanan yeni bir raporda Forrester araştırmacıları, yapay zekâ ajanlarının bugüne kadarki temel rolünün ötesine geçmek üzere olduğunu söylüyor. Şu ana kadar yapay zekâ daha çok çalışanların verimliliğini artıran bir destek aracı olarak konumlandırılıyordu. Ancak Forrester’a göre bu dönem kapanıyor; yapay zekâ ajanları doğrudan iş gücünün bir parçası hâline geliyor.Bu da liderler için yeni bir yönetim anlayışı anlamına geliyor. Artık yalnızca insan çalışanlara göre kurgulanmış iş akışları yeterli olmayacak. Yönetim ekiplerinin, insanlardan bağımsız şekilde işleyebilen süreçleri orkestre etmeyi, teknolojiyi de iş gücünün aktif bir bileşeni olarak düşünmeyi öğrenmesi gerekecek. Bu yaklaşım, hem stratejik planlamayı hem de günlük iş yapış biçimlerini değiştirecek.Forrester’a göre bu dönüşümde özellikle insan kaynakları ekipleri kritik bir rol üstlenecek. Çünkü gelişmiş yapay zekâ ajanları, karmaşık görevleri ya da uçtan uca süreçleri tek başına yürütebilecek; adeta bir ekibin “sanal üyesi” gibi çalışacak. Kurumsal dilin arkasını kazıdığımızda bu şu anlama geliyor: Forrester, yapay zekâ ajanlarının bazı alanlarda insanlara oldukça yakın bir performans sergileyebileceğini öngörüyor.Bu nedenle bu ajanları yönetmenin bir yolu, onları neredeyse insan çalışanlar gibi ele almak olacak. İnsan kaynakları ekipleri, yapay zekâ ajanlarını insan çalışanlarla aynı projelerde hizalamak, görev dağılımını yapmak ve ortaya çıkan yeni “hibrit iş gücünü” izleyip optimize etmekle sorumlu hâle gelecek.Forrester bu noktada insan sermayesi yönetimi (Human Capital Management – HCM) yaklaşımlarını öneriyor. HCM, çalışanları değerli birer varlık olarak ele alan kural ve yazılım sistemlerini kapsıyor. Bugüne kadar bu sistemler ağırlıklı olarak çok sayıda çalışanı olan büyük şirketlerde kullanılıyordu. Ancak rapora göre, yapay zekâ ve insanlardan oluşan hibrit bir iş gücü söz konusu olduğunda, küçük ve orta ölçekli şirketler de bu yaklaşımdan ciddi fayda sağlayabilir.Üstelik üretkenlik baskısının arttığı, kaynakların daha verimli kullanılmasının zorunlu hâle geldiği bir ortamda, aynı anda çok sayıda yapay zekâ ajanı “istihdam edebilmek” ve bu ajanların 7 gün 24 saat çalışabilmesi, küçük şirketler için beklenenden daha erken bir avantaj yaratabilir. Forrester’a göre, bu teknolojiye ilk adapte olanlar sandığımızın aksine devler değil, daha çevik organizasyonlar olabilir.Bu tablo ilk bakışta göz korkutucu gelebilir. Özellikle bu teknolojilerle henüz hiç çalışmadıysanız ya da yapay zekâ araçlarını insan çalışanlarla aynı kefeye koymak size hâlâ çok uzak geliyorsa. Ancak Forrester’a göre bu dönüşüm sandığınızdan daha hızlı ilerliyor. Araştırma şirketi, hâlihazırda kurumsal yazılım satan şirketlerin yaklaşık üçte birinin kendi insan sermayesi yönetimi (HCM) çözümlerini geliştirerek devreye gireceğini öngörüyor. Amaç, şirketlerin yapay zekâ araçlarını tıpkı çalışanlar gibi yönetebilmesini sağlamak.Öte yandan Oracle, Microsoft ve benzeri büyük iş yazılımı şirketlerinin de “otonom yönetişim” yazılımları sunması bekleniyor. Bu tür çözümler, yapay zekânın iş süreçlerinde kullanılmasını mümkün kılarken aynı zamanda denetim kayıtlarının tutulmasını, gerçek zamanlı izleme yapılmasını ve şirketlerin uymak zorunda olduğu regülasyonların ihlal edilmemesini sağlayacak.Eğer tüm bunlar size fazlasıyla otomatik ve insan faktörünü dışlayan bir gelecek gibi geliyorsa, Forrester bu noktada biraz iç rahatlatıyor. Araştırmaya göre, insan müdahalesi ve uyum kabiliyeti olmadan bir iş birimini tamamen kendi kendine yöneten sistemlere ulaşmamıza hâlâ birkaç yıl var. Yani liderlik ve yöneticilik becerilerine olan ihtiyaç ortadan kalkmıyor. Aksine, daha da önem kazanıyor.Küçük, aile hissi olan ve yüz yüze iş birliğine dayanan bir şirkette çalışıyorsanız, bu öngörülerin sizi ilgilendirmediğini düşünmek cazip gelebilir. Ancak bu, ciddi bir yanılgı olabilir.Yapay zekâ devrimi hız kesmeden ilerliyor. Forrester’ın öngörülerinin bir kısmı bile gerçekleşirse, önümüzdeki bir yıl içinde, ekibinizle birlikte çalışacak ve hedeflere ulaşmada onlara destek olacak bir yapay zekâ ajan sistemini adeta yeni bir çalışan gibi “işe almanız” mümkün hâle gelebilir. Bu da güçlü bir liderlik gerektiriyor. İnsan çalışanlarınızla (muhtemelen bir miktar temkinli olacaklardır) açık açık konuşmayı, bu teknolojiyi iş akışlarına nasıl entegre edeceğinizi tartışmayı ve süreci planlamayı zorunlu kılıyor.Kısacası bu dönüşüm, bir yazılım indirip tek tuşa basmaktan çok daha fazlası. Bu, iş yapma biçimini ve liderliği yeniden düşünmeyi gerektiren köklü bir değişim.Orijinal Yayın Tarihi: 5 Aralık 2025Köşe yazarları tarafından burada paylaşılan görüşler, incturkiye.com’a değil, yazara aittir.Çok daha fazlası için Inc. Türkiye bültenlerine kaydolun.